Hướng dẫn mua bán BITCOIN chi tiết => Bấm vào đây
Tải app VNPAY nhận ngay 50.000 vào ví => Bấm vào đây
Phân tích truyện ngăn “lãng lẽ sa pa” của Nguyễn Thành
Long để thấy vẻ đẹp của thiên nhiên Sa Pa và con người Sa Pa.
TRUYỆN VIỆT NAM SAU CÁCH MẠNG THÁNG 8 - 1945
I - Mở bài:
- Nguyễn Thành Long là một trong những cây bút
văn xuôi truyện ngắn đáng chú ý trong văn học Việt Nam hiện đại. Ông là một cây
bút cần mẫn trong lao động nghệ thuật, lại rất chú trọng trong thâm nhập thực
tế. “LLSP” chính là kết quả của một chuyến đi thực tế của ông.
- Truyện được viết ra năm 1970, trong không
khí cả nước đang hào hùng đánh Mĩ và quyết tâm thắng Mĩ, miền Bắc bên cạnh nhiệm vụ trực tiếp đánh Mĩ
và chi viện trực tiếp cho Miền Nam còn phải đẩy mạnh công cuộc xây dựng CNXH
làm cơ sở vững chắc để đưa cuộc kháng chiến đến thắng lợi hoàn toàn.
- Truyện đầy chất thơ: cái thơ mộng, vẻ huyền
ảo lung linh của thiên nhiên Sa Pa quyện chặt với cái đẹp của tâm hồn con
người - lớp trí thức trẻ đang ngày đêm
lo nghĩ và làm việc hết mình cho đất nước, cho cách mạng. Chất thơ còn nằm
trong vẻ đẹp của mối quan hệ giữa con người với nhau trong cách dựng truyện của
tác giả, thấm đến từng chi tiết truyện.
II – Thân bài:
1.
Giới thiệu cốt truyện, nhân vật
- “LLSP” có cốt truyện đơn giản, xoay quanh
cuộc gặp gỡ bất ngờ giữa ông họa sĩ già,
cô kỹ sư trẻ với anh thanh niên làm công tác ở trạm khí tượng trên đỉnh Yên Sơn
thuộc Sa Pa. Cuộc gặp gỡ ngắn ngủi nhưng đã để lại nhiều cảm xúc và ấn tượng
tốt đẹp cho cô gái và ông họa sĩ già về những con người làm việc say mê mà thầm
lặng cho đất nước mà tiêu biểu là anh thanh niên - nhân vật chính của
truyện -
trong cái lặng lẽ của Sa Pa, nơi mà người ta tưởng như chỉ có sự nghỉ
ngơi.
- Các nhân vật phụ (ông họa sĩ, cô gái, bác
lái xe) không chỉ tham gia vào câu chuyện mà còn góp phần làm nổi rõ nhân vật
chính và chủ đề của truyện.
- Truyện có một chất thơ bàng bạc toát lên từ
các chi tiết, từ khung cảnh thiên nhiên Sa
Pa Sa Pa
2.
Vẻ đẹp thiên nhiên Sa Pa
-Trước hết,”LLSP” là một bức tranh thiên nhiên
thơ mộng, huyền ảo, độc đáo làm say đắm lòng người.
- Vẻ đẹp Sa Pa
- Sa Pa còn đẹp và thơ mộng hơn bởi những cánh
đồng cỏ trong thung lũng, những đàn bò lang cổ đeo chuông đang thung thăng gặm
cỏ
- Trong khung cảnh rộng lớn của thiên nhiên,
đất trời, điểm xuyết những tia nắng thật kì lạ: “ Nắng bây giờ bắt đầu len tới
đốt cháy rừng cây, những cây thông chỉ cao quá đầu, rung tít trong nắng những
ngón tay bằng bạc…”, rồi “nắng mạ bạc cả con đèo”.
- Mây Sa Pa cũng được tác giả tả rất nhiều và rất
lạ: “Mây mù ngang tầm với chiếc cầu vồng kia. Mây hắt từng chiếc quạt trắng lên
từ các thung lũng”, rồi “mây bị nắng xua, cuộn tròn lại từng cục, lăn trên các
vòm lá ướt sương, rơi xuống đường cái, luồn cả vào gầm xe”
- Không chỉ có vậy, Sa Pa còn được tô điểm
thêm những màu sắc tươi sáng của các loại cây lạ, và nhất là các loại hoa. Thật
bất ngờ khi nhìn thấy “những cây tử kinh thỉnh thoảng nhô cái đầu màu hoa cà
lên trên màu xanh của rừng”. Còn hoa ở Sa Pa thật đẹp, ngay giữa mùa hè đã rực
rỡ ngát hương với “ hoa dơn, thược dược, lay ơn, vàng, tím, đỏ, hồng phấn, tổ
ong…
=>Phong
cảnh Sa Pa đẹp biết nhường nào. Được
ngắm nhìn thiên nhiên Sa Pa ta có cảm giác như được chiêm ngưỡng những tác phẩm
hội họa lung linh, kì ảo. Con mắt nhìn tinh tế của trái tim nghệ sĩ biết yêu và
rung động trước cái đẹp của Nguyễn Thành Long và bút pháp lãng mạn đã chọn lọc
được những nét đẹp tiêu biểu của thiên nhiên Sa Pa, khơi gợi trong lòng ta một
tình yêu quê hương đất nước.
3.
Vẻ
đẹp của con người Sa Pa
Truyện không chỉ là một bức tranh lãng mạn về cảnh đẹp
thiên nhiên Sa Pa, mà còn ngợi ca những
con người đang say mê lao động với lòng nhiệt huyết đáng trân trọng.
- Truyện “LLSP” đưa ra bốn nhân vật: bác lái
xe, ông họa sĩ, cô kĩ sư mới ra trường và anh thanh niên ở trạm khí tượng trên
đỉnh Yên Sơn cao hai nghìn sáu trăm mét. Anh thanh niên là nhân vật chính của
truyện không chỉ xuất hiện ngay từ đầu truyện mà chỉ hiện ra trong cuộc gặp gỡ
chốc lát giữa các nhân vật kia với anh, khi xe của họ dừng lại nghỉ. Nhân vật ấy
chỉ hiện ra trong chốc lát, đủ để các nhân vật khác kịp ghi nhận một ấn tượng,
một “ký họa chân dung” về anh, rồi dường như anh lại khuất lấp vào trong mây mù
bạt ngàn và cái lặng lẽ muôn thuở của núi cao Sa Pa. Nhân vật anh thanh niên
hiện ra đủ để cho mọi người nhận được rằng “Trong cái im lặng của Sa Pa, Sa Pa
mà chỉ nghe tên, người ta đã nghĩ đến chuyện nghỉ ngơi, có những con người làm
việc và lo nghĩ như vậy cho đất nước.
a. Nhân vật anh thanh niên
- Hoàn cảnh sống và làm việc của anh khá đặc
biệt: một mình trên đỉnh núi cao, quanh năm suốt tháng giữa cỏ cây và mây núi
Sa Pa. Công việc của anh là “đo gió, đo mưa, đo nắng, tính mây, đo chấn động
mặt đất, dự vào việc báo trước thời tiết hằng ngày, phục vụ sản xuất, phục vụ
chiến đấu”. Công việc ấy đòi hỏi phải tỉ mỉ, chính xác và có tinh thần trách
nhiệm cao. “Nửa đêm, đúng giờ “ốp" thì dù mưa tuyết, giá lạnh thế nào cũng
phải trở dậy ra ngoài trời làm công việc đã quy định”. Nhưng cái gian khổ nhất
là phải vượt qua được sự cô đơn, vắng vẻ, quanh năm suốt tháng một mình trên
đỉnh núi cao không một bóng người - một
hoàn cảnh thật đặc biệt
- Điều gì đã giúp anh có thể vượt lên được
hoàn cảnh ấy?
+ Trước hết đó là ý thức về công
việc của mình và lòng yêu nghề, thấy được công việc thầm lặng ấy là có ích cho
cuộc sống, cho mọi người. Khi được biết là một lần do phát hiện kịp thời một
đám mây khô mà anh đã góp phần vào chiến thắng của không quân ta bắn rơi nhiều
máy bay Mĩ trên bầu trời Hàm Rồng, anh thấy mình “thật hạnh phúc”
+ Anh đã có những suy nghĩ thật
đúng và sâu sắc về công việc đối với cuộc sống của con người: “… Khi ta làm
việc, ta với công việc là đôi, sao lại gọi là một mình được? Huống chi công
việc của cháu gắn liền với công việc của bao anh em, đồng chí dưới kia. Công
việc của cháu gian khổ thế đấy, chứ cất nó đi, cháu buồn đến chết mất”. Những
lời tâm sự ấy giản dị, chất phác quá, hồn nhiên và vô tư quá. Lời tâm sự ấy đã
toát lên một vẻ đẹp nhân cách đáng trân trọng, gây xúc động mạnh mẽ trong lòng
người đọc.Quả là công việc đã trở thành niềm vui, niềm hạnh phúc và là lẽ sống
của đời anh. Động cơ làm việc đúng đắn và phương châm sống cao đẹp của anh: làm
việc vì mọi người, vì Tổ quốc đã khiến cho ông họa sĩ và mỗi chúng ta phải tự
nhủ thầm”người con trai ấy đáng yêu thật”.
+ Cuộc sống của anh không cô đơn,
buồn tẻ còn vì anh có một nguồn vui khác nữa ngoài công việc – đó là niềm vui
đọc sách mà anh thấy như lúc nào cũng có người bạn để trò chuyện.
+
Anh tổ chức, sắp xếp cuộc sống một mình ở trạm khí tượng thật ngăn nắp, chủ
động; nào trồng hoa, nào nuôi gà, tự học và đọc sách ngoài giờ làm việc.
- Ở người thanh niên ấy còn có những nét tính
cách và phẩm chất rất đáng mến nữa: sự cởi mở, chân thành, rất quý trọng tình
cảm của mọi người, khao khát được gặp gỡ, trò chuyện với mọi người (tinh thần
của anh với bác lái xe, thái độ ân cần, chu đáo, sự cảm động, vui mừng của anh
khi có khách xa đến thăm bất ngờ…) Anh còn là người khiêm tốn, thành thực cảm
thấy công việc và những đóng góp của mình chỉ là nhỏ bé. Khi ông họa sĩ muốn vẽ
chân dung anh, anh nhiệt thành giới thiệu với ông những người khác đáng cảm
phục hơn nhiều (ông kĩ sư ở vườn rau Sa Pa, anh cán bộ nghiên cứu lập bản đồ
sét)
=> Tóm lại, chỉ bằng một số
chi tiết và chỉ cho xuất hiện trong khoảnh khắc của truyện, tác giả đã phác họa
được chân dung nhân vật chính với những nét đẹp về tinh thần, tình cảm, cách
sống và những suy nghĩ về cuộc sống, về ý nghĩa của công việc
- Nhân vật anh thanh niên còn được hiện ra qua
sự nhìn nhận, suy nghĩ, đánh giá của các nhân vật khác: bác lái xe, ông họa sĩ,
cô gái. Qua cách nhìn và cảm xúc của mỗi người, hình ảnh anh thanh niên hiện ra
thêm rõ nét và đáng mến hơn.
b.Bác lái xe:
qua lời kể của nhân vật này, ông họa sĩ và cô gái trong truyện cũng như người
đọc được kích thích sự chú ý, đón chờ sự xuất hiện của anh thanh niên – nhân
vật chính của truyện mà theo lời của bác lái xe là “một trong những người cô
độc nhất thế gian”. Cũng qua lời kể của bác mà ta biết được những nét sơ lược
về nhân vật chính và nỗi “thèm” được gặp người của anh khi mới lên sống một
mình trên đỉnh núi cao quanh naă lạnh lẽo chỉ có cỏ cây và mây mù.
c. Nhân vật ông họa sĩ
già: Đây là nhân vật rất gần với quan điểm trần thuật của tác giả. Qua
những quan sát, ý nghĩ của ông họa sĩ già - một người từng trải cuộc sống và am
tường nghệ thuật – nhân vật chính hiện ra rõ nét và đẹp hơn đồng thời lại khơi
gợi thêm nhiều khía cạnh ý nghĩa về cuộc sống, về nghệ thuật.
- Ngay từ những phút đầu gặp anh thanh niên,
bằng sự từng trải nghề nghiệp và niềm khao khát của người nghệ sĩ đi tìm đối
tượng của nghệ thuật, ông đã xúc động và bối rối “vì họa sĩ đã bắt gặp một điều
thật ra ông vẫn ao ước được biết, ôi, một nét thôi đủ khẳng định một tâm hồn,
khơi gợi một ý sáng tác…”
- Ông họa sĩ muốn ghi lại hình ảnh anh thanh
niên bằng nét bút kí họa, và “người con trai ấy đáng yêu thật, nhưng làm cho
ông nhọc quá. Với những điều làm cho người ta suy nghĩ về anh. Và về những điều
anh suy nghĩ…”
- Những xúc cảm và suy tư của nhân vật họa sĩ
về người thanh niên và về những điều khác nữa (ví dụ về nghệ thuật với cả sức
mạnh và sự bất lực của nó về mảnh đất Sa Pa…) được gợi lên từ câu chuyện của
anh thanh niên đã làm cho chân dung nhân vật chính thêm sáng đẹp và chứa đựng
những chiều sâu tư tưởng.
d.Nhân vật
cô gái: Cuộc gặp gỡ bất ngờ với anh thanh niên, những điều anh
nói, cả chuyện anh kể về những người khác đã khiến cô “bàng hoàng”, cô hiểu
thêm cuộc sống một mình dũng cảm tuyệt đẹp của người thanh niên, về cái thế
giới những con người như anh” và quan trọng hơn nữa là về con đường mà cô đã
lựa chọn, cô đang đi tới (việc lên công tác ở miền núi). Đây là cái “bàng
hoàng” đáng lẽ cô phải biết khi yêu, nhưng bây giờ cô mới biết, nó còn giúp cô
đánh giá đúng hơn mối tình nhạt nhẽo mà cô đã từ bỏ và yên tâm hơn về quyết
định đó của mình. Đó là sự bừng dậy của những tình cảm lớn lao, cao đẹp khi
người ta gặp được những ánh sáng đẹp đẽ tỏa ra từ cuộc sống, từ tâm hồn của
người khác. Cùng với sự “bàng hoàng” ấy là một tình cảm hàm ơn với người thanh
niên, không phải chỉ vì bó hoa to mà anh tặng cô một cách hết sức vô tư mà còn
vì “một bó hoa nào khác nữa, bó hoa của những háo hức và mơ mộng ngẫu nhiên anh
cho thêm cô”
=>Tóm lại, thông qua những
cảm xúc và suy nghĩ cùng thái độ cảm mến của các nhân vật phụ, hình ảnh nhân
vật anh thanh niên được hiện ra càng rõ nét và đẹp hơn, gợi ra nhiều ý nghĩa
như là đã được lọc qua thứ ánh sáng tâm hồn trong trẻo và rực rỡ khiến hình ảnh
ấy rạng rỡ hơn, ánh lên nhiều sắc màu hơn. Đây là một thủ pháp nghệ thuật mà
tác giả đã sử dụng thành công trong việc xây dựng nhân vật chính của truyện.
e. Ngoài ra, trong tác phẩm còn
có những nhân vật không xuất hiện trực tiếp mà chỉ được giới thiệu gián tiếp,
nhưng cũng góp phần thể hiện chủ đề của tác phẩm.
- Đó là ông kĩ sư vườn rau Sa Pa hàng ngày
ngồi trong vườn chăm chú quan sát lấy mật của ong rồi tự tay thụ phấn cho hàng
vạn cây su hào để hạt giống làm ra tốt hơn.
- Đó là anh cán bộ nghiên cứu đã 11 năm ròng
túc trực chờ sét để lập bản đồ sét tìm tài nguyên cho đất nước.
- Họ tạo thành cái thế giới những con người
như anh thanh niên ở trạm khí tượng, những con người miệt mài lao động khoa học
trong lặng kẽ mà khẩn trương vì lợi ích của đất nước, vì cuộc sống của mọi
người.
1. Khái quát, đánh giá
Truyện
“LLSP” ngợi ca những con người lao động như anh thanh niên làm công tác khí
tượng và cái thế giới những con người như anh. Tác giả muốn nói với người đọc:
“Trong cái lặng im của Sa Pa
III - Kết luận:
“Lặng
lẽ Sa Pa
Tải app VNPAY nhận ngay 50.000 vào ví => Bấm vào đây
-->Kiếm tiền trên điện thoại->bấm vào đây
--> Đào coin Renec miễn phí, Bấm vào đây để kiếm tiền
0 comments Blogger 0 Facebook
Post a Comment